Ruim 70 miljard euro AWBZ premies zijn verdwenen

8 maart 2010

Sanny Fortuin en Madelein Holm – Twee jaar geleden startten we met ons onderzoek voor een film over verpleeghuizen. Het ministerie van VWS spreekt standaard over ‘incidenten’ als zo’n instelling negatief in het nieuws staat. Maar zou er structureel niet iets mis kunnen zijn?

We volgden het geld vanaf het loonstrookje tot aan het bed. Na twee jaar wadlopen in een stroperige brij van beleidsinformatie was de conclusie schokkend: Wij betalen voldoende premie voor de zorg binnen de AWBZ. Vanaf 1996 hebben diverse regeringen echter besloten om een stijgend deel van de premies aan andere dingen uit te geven.

VWS meldt regelmatig dat iedereen met inkomen zo’n 320 euro per maand aan AWBZ-premie betaalt. Dat levert de overheid 13 miljard euro aan premies op. Bij een beroepsbevolking van 8,3 miljoen mensen (2008) kom je uit op 29 miljard euro. Genoeg om de AWBZ van te bekostigen en om (inclusief eigen bijdragen) nog 9,5 miljard euro over (2008) te houden.

Spaarpot is leeg

Volgens de wet dient de spaarpot, het AFBZ-fonds, daarmee gevuld te worden. Deze pot is echter leeg. Tussen 2001 en 2009 is door het afromen van de premies bijna 70 miljard euro verdwenen. Het recent gelanceerde idee van de aanvullende AWBZ-verzekering lijkt ons daarom bizar.

De AWBZ is een verzekering, waarvan de premieopbrengst uitgegeven dient te worden aan ziektekosten die onder de AWBZ vallen. Dit in tegenstelling tot belastinggelden waarmee de regering kan doen en laten wat haar goeddunkt. Wij betalen de premie aan de overheid en de zorgverzekeraar is in de praktijk de uitvoerder van de AWBZ.

Volgens de rechter mag zorgverzekeraar noch overheid zich voor de AWBZ beroepen op een tekort aan geld. Deze uitspraken zijn in 2003 de reden geweest dat het de LPF lukte de wachtlijsten weg te laten werken. Het lijkt erop dat het ministerie goed naar de rechter heeft geluisterd. Uit de laatste AWBZ-zorgoverzichten van het College voor Zorgverzekeraars blijkt dat er geen ‘zorg’ geleverd wordt, alleen ‘aanvullende zorg’. Op ‘zorg’ mag van de rechter immers niet bezuinigd worden, op aanvullende zorg wel.

Oorverdovende stilte

Wat betekent dat bijvoorbeeld voor verpleegtehuizen? Er volgt altijd een oorverdovende stilte als weer een drama de televisie heeft gehaald. Een verpleeginstelling is verantwoordelijk voor de kwaliteit van de zorg. Maar het verhaal heeft ook een achterkant. Vanaf de jaren negentig is de overheid zich steeds meer met de inhoud van de zorg gaan bemoeien. Terecht stelden de zorgaanbieders dat de uitvoering van de zorg hun eigen terrein was. Dat leverde in 1996 de kwaliteitswet op, waarmee instellingen verantwoordelijk werden voor de kwaliteit van de zorg.

Wie had toen verwacht dat de overheid zich niet gehouden voelde om marktconforme prijzen voor de zorg te betalen? Bij elk drama kan VWS naar de instelling wijzen; de overheid bemoeit zich immers niet met de kwaliteit van de zorg. Wat moet een instelling zeggen als er iets mis gaat? Dat ze bij lange na niet voldoende geld krijgt voor de zorg die ze moeten leveren? Dat is waar, maar tegelijk levert ze daarmee het bewijs van haar eigen onvermogen.

Het is tijd voor transparantie over de AWBZ.

Sanny Fortuin en Madelein Holm zijn ondernemers in Amsterdam en Maarssen.

Erratum

In het artikel ‘Ruim 70 miljard AWBZ-premies zijn verdwenen’ op pagina 7 van de editie van 8 maart is een fout geslopen. Waar staat ‘de overheid levert dat 13 miljard euro aan premies op’ had moeten staan ‘Volgens VWS levert dat de overheid 13 miljard euro aan premies op.’ Verder was het duidelijker geweest als het premieplichtig inkomen in 2008 was vermeld: dat was volgens de overheid 243,8 miljard euro. Over dat bedrag werd 12,15 procent ingehouden voor de AWBZ. Dat is in totaal 29,6 miljard euro en niet 13 miljard euro.

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in Uncategorized. Bookmark de permalink .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s